1974koa da Oro laño mee batek... bere lehen lan haundia. Musikazko sinpletasunean jarraitzen badu ere, helduago eta borobilagoa da gerora etorriko denaren zantzua. Lizardiren olerkiez gain, azpimarratzekoak dira gure gogoan iraun duten beste batzuk: Herri behera Benitoren jota, edo Josean Artzeren hitzetan oinarritutako Txori Txikia.

1975ean atera zen ...eta maita herria üken dezadan plazera, arrakasta haundia biltzeaz gain giltzarri bihurtuko zena. Hemen da jadanik Zuberoaren lilura, bi Nafarroak, guztion oroimenean leku berezia duen kantu sorta: Atharratze, Jaun Baruak, Maria Solt eta beste. Edertasunez beteriko klasizismo batez, mundu espiritual, ia magiko bat lortzen du.
 

1977an disko bikoitz bat kaleratu zuen: Zuberoa / Askatasunaren Semeei. Lurralde harekiko maitasun aitorpen eta omenalditzat har genezake. Zuberoako Herri musikaren giroan hobeki sartzeko, musika tresna zaharren erabilera azpimarratu behar da eta baita musiko talde sendo batez inguraturik azaltzen dela Lertxundi. Aipatu beharrekoa da Bretainia eta mundu zeltaren agerpena ere.

Zuberoa / Askatasunaren semeei diskoan parte hartu zutenak
 

Benito kontzertuan (1989)

1985ean plazaratutako Gaueko ele ixilen baladak diskoak bere baitan sakontze, bilatze bat adierazten du, bere barne pentsaera lortu eta adierazteko asmoz. Arnasa luzeko kantuak dira, testu sinbolikoz beteak, hala nola titulukoa, Ni Olentzero naiz, Gaua eta ni, ... Garrantzizkoa izan zen, halaber, Antonio Breschi pianista italiarraren lankidetza. 1987an atera zuen Mauleko bidean...izatearen mugagabean. Batetik, lehengo ildo batzuetan sakontzen du: Irlandako musika eta Zuberoa, O'Carolan musiko gaelikoa Mauleko bidean topatzen duela imajinatzean. Bestetik, berriaren bilaketa ere badugu, arregloetan ikusten denez: sintetizadorea, perkusioa... Hortxe dago, baita ere, transzendentziarako joera hori. 1989koa dugu bilduma aurreko azkena: Pazko gaierdi ondua. Doinu herrikoietara itzuli da Lertxundi, soinu aldetik gaur-gaurko exijentziak ahaztu gabe. Tartean badira jendaurreko errepertorioan aspalditik kantatu arren sekula grabatu gabeak, hala nola, Primaderako liliak.

(Testua, Hunkidura Kuttunak bildumako liburuxkatik hartua. Elkarlanean, 1993)