|
|
|
INGELERAREN SARRERA GOIZTIARRA HAUR HEZKUNTZAKO 2. ZIKLOAN Ikastetxe Prestakuntza Proiektua Hezkuntza Saila – Eusko Jaurlaritza 1999-2000 ikasturtea I. SARRERA II.
HAUR-HEZKUNTZAKO OCD-AREN LABURPENA 1. Haur
Hezkuntzaren xede eta helburu orokorrak. 2. Haur
Hezkuntzako 2. zikloko haurren ezaugarriak. 3. Irakaskuntza
eta ikaskuntzarako norabideak. 4.
Esperientzi-eremuak.
1. Proiektuaren
justifikazioa. 2. Proiektuaren
helburu orokorrak. 3. Hizkuntzen
tratamendu integratua. Zenbait gogoeta. 4.
Metodologia. 4.1.
Hezkuntza-elkarrekintzak: irakasleen zeregina.
.
Ingeleseko espezialistaren zeregina.
.
Tutorearen zeregina.
4.2. Klasearen gizarte-antolamendua eta
denboraren eta espazioaren banaketa
.
Taldekatzeak.
.
Espazioaren banaketa.
.
Denboraren banaketa.
4.3. Edukien antolamendua.
4.4.
Sekuentzia didaktikoak.
4.5. Material eta baliabide didaktikoak. 5. Ebaluazioa. IV.
EKINTZEI BURUZKO PROPOSAMENA: 1. Ipuinak
eta istorioak. 2. Abestiak
eta errimak. 3. Antzezpenak. 4. Adierazpen
plastikako jarduerak. 5. Jokoak. 6. Laburrak. 7.
Sistematikoki errepikatzen diren jarduerak V.
ADIBIDEAK: 1. Saio
baten garapena. 2. Saio
bereziak. BIBLIOGRAFIA I.
SARRERA 1999-2000
ikasturtean, Haur Hezkuntzako 2. Zikloan ingelera goiz sartzeko asmoa Euskal
Autonomia Erkidegoko ia ikastetxe publiko guztietan gauzatuko da. Dokumentu
honen asmoa, alde batetik, ingelera goiz sartzeak irakasleei eskatzen dien
gogoetarako abiapuntu izatea da eta, bestetik, sarrera hori martxan jartzeko
gida orientagarria izatea. Horretarako,
beharrezkotzat hartu dugu Haur Hezkuntzako Oinarrizko Curriculum Diseinuaren (OCD)
irakurketa zehatza egitea, bere edukiari buruz gogoeta egitea eta Haur
Hezkuntzako etapan ingelerako espezialista izango denarentzat funtsezkoa eta
garrantzitsua izango dena ateratzea. Ondorio hauek II. atalean azalduko ditugu. Jarraian,
III. atalean, proiektu honen aipamen zehatza egingo dugu. Horrela, bere
justifikazioa eta lortu nahi ditugun helburuak azalduko ditugu, ikastetxe
bakoitzean aplikatu beharreko hizkuntzen tratamendu integratuari eta
irakasleen eta ikasleen arteko hezkuntza-elkarreraginei buruz gogoeta egingo
dugu eta bestelako alderdiak ere azalduko ditugu, hala nola espazioaren eta
denboraren banaketa, erabiliko diren edukiak, materialak eta baliabide
didaktikoak antolatzeko modua eta egin daitekeen ebaluazio-mota. Dokumentu honetan azaldutakoa, Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Sailak 1996ko irailean martxan jarritako irakaskuntza eleanitzerako proiektu esperimentalean parte hartu duen irakasle‑talde batek egindako gogoetaren eta eztabaidaren emaitza da. Irakasle hauen lanbide-bizipenak eta irakaskuntza-praktika, behin betikoa edo eztabaidaezina izan nahi ez duen dokumentu hau sortzeko baliagarriak izan dira. Prozesu honetan inplikatutako pertsonek dokumentu honen edukia aldatu, berrikusi eta/edo eztabaidatu dezakete, eta halaxe egin beharko lukete. II. HAUR HEZKUNTZAKO OCD-AREN LABURPENA 1.
HAUR-HEZKUNTZAREN XEDE ETA HELBURU OROKORRAK
Atzerriko hizkuntza (L3) Haur Hezkuntzako (HH) bigarren zikloan goiz
sartzea, etapa honen xede eta helburu orokorretan oinarrituta dago: “Haur Hezkuntzak oso xede
garrantzitsua du: haurraren garapena bultzatzea”.
Hezkuntza Sailak, hainbat hizkuntza jakiteak ematen duen aberastasuna
ikusita, Haur Hezkuntzan L3 sartzea erabaki du.
1996an, Euskal Eskola Publikoko Haur Hezkuntzako eta Lehen Hezkuntzako
13 ikastetxetan irakaskuntza goiztiarrari buruzko proiektu esperimentala jarri
zen martxan eta emaitzak oso onak izan ziren. Duela gutxi, Hezkuntza Sailak
esperientzia hau Haur Hezkuntzako eta Lehen Hezkuntzako gainerako ikastetxe
publikoetara zabaltzea erabaki du Haur Hezkuntzako OCDan adierazitako xedeetan
oinarriturik : “Adin hauetan oso garrantzitsua da
era askotan adierazten ikastea, batez ere aho-hizkuntzaren bitartez. (...)
Diskriminaziozko ezberdintasunak ezabatzearren etapa honetan egiten den
hezkuntza interbentzioaren bitartez derrigorrezko eskola baldintza
berdintsuagoetan joatea eta egokitzea errazten da”.
Atzerriko hizkuntza Haur Hezkuntzako bigarren zikloan goiz sartzeak,
haurrek Haur Hezkuntzako Curriculum Diseinuari buruzko Dekretuan planteatutako
helburuak lortzeko lagungarri izan behar du: “a) Norberaren
gorputza aurkitzen, ezagutzen eta kontrolatzen, beren buruari eta
nortasun sexualari buruzko irudi positibo bat eraikiz, beren ekintza nahiz
adierazpenezko gaitasun eta mugak baloratuz, eta oinarrizko osasun-nahiz
ongizate-ohiturak hartuz.
b) Gero eta era autonomoago batean iharduten beren eguneroko
ihardueretan, segurtasun afektibo nahiz emozionala lortzen, eta ekimenerako
gaitasuna nahiz norbererekiko konfidantza garatzen.
c) Gero eta eremu zabalago batean eraikitzen harreman sozialak,
entzuteko jarrera bereganatuz, eta beren interes, ikuspuntu eta ekarpenak
besteekin lotzen ikasiz.
d) Helduekin eta beren lagunekin harremanak izaten, afektuzko
adierazpenak elkarbanatuz, aniztasuna errespetatuz, eta laguntza nahiz
elkarlanezko jarrerak garatuz.
e) Inguru hurbila jakinminezko eta ardurazko jarreraz bahatzen eta
aztertzen, inguru hori osatzen duten elementuen ezaugarri eta propietate
esanguratsuenenak identifikatu, eta haien artean sortzen diren erlazioetariko
batzuk antzemanez.
f) Beren inguruko zenbait kultur adierazpen ezagutzen, eta haiekiko
errespetu, interes eta partehartzezko jarrerak garatzen; inguru hurbiletako
beste adierazpen kulturalekiko interes eta errespetua lantzen hasi.
g) Bizi, ezagutu edo irudikatu duten errealitatearen alderdi ezberdinak
errepresentatzen eta gogoratzen, eta jolasak nahiz beste errepresentazio eta
adierazpen forma batzuk eskaintzen dituzten aukera sinbolikoen bitartez
adierazten.
h) Hitzezko lengoaia ohizko komunikazio egoeretara egokituz erabili,
besteek diotena ulertzeko eta ulertua izateko, beren ideia, sentimendu,
esperientzia eta desioak adierazteko, esanguren eraikuntzan aurrera egiteko,
norberaren jokabidea arautzeko eta besteenean eraginik izateko.
i) Beren adierazpenezko ahalmenak aberasten eta zabaltzen, eskura
dituzten baliabideen bitartez; beren
adinari dagozkion adierazpen artistiko ezberdinak ezagutzen eta haietaz
jabetzen.” 2. HAUR HEZKUNTZAKO 2. ZIKLOKO HAURREN EZAUGARRIAK
Haurren
garapenak eboluzio-alderdi guztien hezkuntza-jarduera globalizatzailea
eskatzen du. Jarraian,
adin honetako haurren ezaugarri batzuk adieraziko dira: Mugimenduzko garapena -Etengabe
mugitzeko beharra dute. Mugimenduzko jolasak eta lasaiagoak direnak
tartekatzen ditu. Garai hau
aproposa da orekazko, mugimenduen koordinaziozko eta erritmo sinplea duten
iharduerak proposatzeko. -Esku-kontrolari
esker gero eta ekintza gehiago burutu ditzake. Gero eta hobekiago menperatzen
du trazaketa. Ezagutza-garapena -Espazioan
objektuen aurrean bere tokian ipintzen ikasten du. -Gorputzaren
atal ezberdinak izenda ditzake, eta baita irudi batean ezagutu ere. -Bere
inguruneari buruzko ezagutza zabaltzen du. Jolas sinbolikoak oso garrantzitsu
bihurtzen da taldearen bizitzan. -Pentsamendu
logikoaren lehen ezaugarriak agertzen dira (sailkatzea, antolatzea, kantitate‑nozioak
asimilatzea...). -Lau
urteetara hurbiltzerakoan haurrek hobe bereiz dezakete zer den erreala eta zer
beraiek asmatutakoa. Hizkuntza garapena -Keinu eta begiradaren bitarteko adierazpena oraindik indartsua da, baina aho-hizkuntzaren bitartez erabat aberasten du bere komunikazio gaitasuna. Ingurua ezagutzeak eta elkarrekintza sozialak ezagutzen dituen hitzen kopurua handitzen laguntzen dio, eta baita esaldiak hobeto egituratu eta artikulatzen ere. Lehen baino azalpen eta kontakizun konplexuagoak ulertzeko gai da, eta gero eta denbora luzeagoz entzun dezake helduek esaten diotena. Garapen afektibo-soziala -Plastikazko
iharduerak oso atsegingarri zaizkio, eta beti dago pintatzeko, modelatzeko eta
konposatzeko prest. -Helduen
aurka jarraitzen du, haien aurrean autoafirmatzeko era bat, baina gero eta
errazago zaio amore ematea edo helduek arrazoituriko erabaki nahiz
proposamenak onartzea. -Jolas-talde
egonkor batean parte har dezake. Denbora gehiago ematen du lagun batekin eta
baliteke denbora batean bi lagunak bereiztezinak izatea. -Bere
jarrera gero eta hartzaileagoa da, baina adin horri dagokion egozentrismoak
nagusi izaten jarraitzen du. Berekoitasun hortatik irteten laguntzeko oso
garrantzitsua izango da nolako hezkuntza jarraipideak hartzen diren: bere
gauzak elkarbanatzera gonbidatu,bere gauzak elkarbanatzera gonbidatu,
jostailuak besteekin batera erabili, bere txanda iritsi arte zai egoteko
eskatu, etab. -Bere
ohitura-sorta ere zabaltzen doa: jantzi eta erantzi, hortzak garbitu,oheratu,
sardexkaz jan, erabili dituen
materialak jaso,etab. Bakarrik egiteko gai da. Honela, helduekiko
menpekotasuna gutxitu eta bere autonomia gehitu egiten du. 3. IRAKASKUNTZA ETA IKASKUNTZARAKO
NORABIDEAK Haur
Hezkuntzako Oinarrizko Curriculum Diseinuan hainbat norabide eskaintzen dira
hezkuntza-praktika etapa honetako ikasleen ezaugarriekin bat etor dadin.
Norabide hauek ondoko alderdiei dagozkie: Hizkuntz trataera Atal
honetan, OCDak Euskal Autonomia Erkidegoko bi hizkuntza koofizialak besterik
ez ditu aipatzen (ez dago hirugarren hizkuntzari buruzko berariazko aipamenik)
baina euskararen tratamendurako –L2 gisa– ematen dituen jarraibide
metodologikoak arazorik gabe transferitu daitezke L3aren trataerarako: -Ikasleei segurtasuna emango dien eta komunikazioa erraztuko duen giroa
sortzea. -Euskararen
erabilera funtzionala eta instrumentala sustatzea. -Haurrek
euskaraz zuzentzen zaizkien mezuak ulertuko dutela bermatzea. -Haurren
ahozko produkzioak euskaraz bultzatzea.” (Atal hau dokumentu honen III. ataleko 2. puntuan zabalago aztertuko dugu) Aniztasunaren trataera Haur
Hezkuntzako OCDaren arabera: "Heterogenotasunaren
trataera integratzaile batek bi gauza eskatzen ditu: alde batetik
aniztasuna errespetatzea, eta bestetik ezberdintasun hori zenbait
gaitasun eta trebetasun garatzeko erabiltzea. Guzti hau haurraren egoera
pertsonaletik, erreferentzi sozio-kulturaletik, eta ikaskuntzazko prozesu eta
erritmo ezberdinetatik abiatuz egin behar da,
emaitzak ezberdinak izango direla onartuz eta behar izanez gero,
orekatuz". Hori
dela-eta, proposatzen diren jarduerei ematen zaizkien erantzunak eta
ingeleseko espezialistak ikasgelan izango duen esku-hartzearen plangintza
egiterakoan sortzen diren hezkuntza‑behar bereziak kontuan hartuko dira. Afektibitatea eta harreman soziala Atal
honetan OCDak ondokoa dio: "Maitasunaren beharra janaria edo
babesaren beharra bezain oinarrizkoa da. Haur txikiek pertsona heldu batzuekin
harreman iraunkorra izateko beharra dute, hau da, zaintzen dituzten, babesa
ematen dieten eta jolasten laguntzen dieten pertsonekin. Harreman hauek
ongizate, konfidantza eta segurtasunezko sentimenduak sortarazten dituzte".
Aurrerago
ondokoa adierazten du: "Haur Eskolan ez dago pertsonen
arteko hoztasun eta mekanikotasunarentzako tokirik. Haurrek elkartrukaketa
afektiborako prest dagoen heldu bat behar dute." Halaber,
ondoko alderdi interesgarriari buruzko aipamena egiten du: "Haurrak etengabe ibiltzen dira
estimulu sozialen bila. (...) Errreferentzi irudia elkarbanatzen den eta
harremanezko esklusibotasuna galtzen den testuinguru batean bizitzeak haurrari
zenbait gauza irakasten dizkio: bere jarrera egozentrikoa berregituratzen,
itxaroten, frustazioa onartzen eta besteak kontutan hartzen". Ingeleseko
irakasleek oso kontuan izan behar dute afektibitate-behar hau ikasleekiko
harremanetan. Eguneroko jardunean, tratu xeratsu eta bereizia eskainiko diete. Gurasoekiko harremanak L3ko espezialistak familiarekin
lankidetzan jardun beharko du eta bere irakaslanaren erantzukizuna gainerako
irakasleekin partekatu behar du: "Haur Eskolak bere hezkuntza
interbentzioa zentzuduna eta haurrentzako baliagarria izatea nahi badu, beren
familietako giroa ezagutu behar du. (...) Haur Eskola eta familiaren arteko
harremanak iraunkorrak badira, eta ez aldizkakoak bakarrik, bien ekarpenak
batu daitezke eta bakoitzaren hezkuntza balioak onartzen duen bide bat bilatu.”
(OCD) Bestalde,
esperientziak erakusten duen bezala, ingelera goiz sartzeak interes handia
sortuko du familiengan. Horretarako, gogoeta, prestakuntza eta eskola-komunitatea
osatzen duten guztien arteko informazio-trukea sustatzeko dauden bideak erabil
daitezke (gelako bilerak, zikloko bilerak, eskola‑kontseilua, guraso-eskolak
eta abar). Ikusmolde globalizatzailea Hona
hemen OCDan agertzen den testu azpimarragarri bat: “Hezkuntza etapa honen ezaugarririk
nabarmenetako bat haurrek era global edo oso batean adierazten, erlazionatzen
eta ikasten dutela da. Inguruko munduarekin dituen harreman guztietan bere
izatearen osotasuna adierazi eta garatzen du. Bere dimentsio guztiak: afektibo-
emozionala, sentso- motorea, harremanezko- soziala eta kognitibo- linguistikok
oso estuki lotuta daude, zatiezinak dira, eta ezin dira bakoitza bere aldetik
garatu. Haurrek osotasunaren batasunari eutsiz
jokatzen dutenez, Hau Eskolak ere era horretan ahalbidetzen dien hezkuntza
marko bat sortu beharko du, haurraren garapenaren alderdi guztiak elkarrekin
landuz. Honek zera eskatzen du. Eskolako esperientzia eta iharduerek haurrei
beren baliabide pertsonalak osorik garatzea eta burutzea ahalbidetu behar
dietela.” Hori
dela-eta, ingelesa sartzeak ez du izan behar ikasleen ikastetxearen berezko
hezkuntza‑esparruaren elementu gehigarri eta bereizi bat. Halaber,
zentzu globalizatzailea ikaskuntza esanguratsuarekin erlazionatzen da: “…hain zuzen ere ikaskuntza mota
honetan ez da soilik esperientziak eta ezagupenak pilatzen. Elementu zahar eta
berrien arteko loturak ere sortzen dira. Honela, haurraren ekintza eta
pentsamendu eskemak berregituratu eta zabaldu egiten dira.” (OCD) Hortaz,
haurrek modu esanguratsu batean ikasi ahal izan dezaten, L3 sartzeak haur
bakoitzarentzat bizipen- eta afektibitate-zentzua izango duten, hau da,
bakoitzaren interesei lotuta egongo diren eta aktiboki inplikatuko dituzten
esperientziak eta jarduerak sustatu beharko ditu. Ekintzaren garrantzia: Alderdi
honi dagokionez, OCDak ondoko jarraibideak ematen ditu: "Manipulazio, joko eta
esperimentazioaren bitartez haurrak beren burua eta inguruan duten
errealitatea ezagutzen hasten dira. Ekintzak duen garrantzia garapen-ikaskuntzazko
prozesuaren ardatz eta motore izatean oinarritzen da”. Hala
ere, aurrerago dioenaren arabera: "Ekintzak duen garrantziak eta
zerbait egitearen beharrak ez gaitu zentzurik gabeko aktibismo batera eraman
behar, esperientzia esanguratsu, funtzional eta anitzak proposatzera
baizik". Espazioa, denbora eta baliabide
materialen antolamendua: Antolamenduari
buruzko erabakiak hartzeko, ondoko alderdiak hartu behar dira kontuan: ·
Haurren autonomia, proposatu
ekintzetarako gune ezberdinak eskainiz. ·
Erritmoen eta interesen
aniztasuna. ·
Exigentzia handiagoko uneen eta
tolerantzia handiagoko beste batzuen arteko oreka, haurren interesa eta eskola-eskaria
konpentsatuz. ·
Tratamendu indibiduala eta talde-tratamendua. ·
Behaketa. 4.
ESPERIENTZI EREMUAK
Haurren
garapenaren lehen etapa honetan, hezkuntza-planteamendua haurrek ezagutza,
balore eta jarrera batzuk barneratu ahal izateko bizi dituzten esperientziei
lotuta dago. Horrek, ekintza pedagogikoa esperientzi eremuetan egituratzera
behartzen du (aurreragoko hezkuntza-etapetan planteatuko diren
“ezagutza-eremuen” ordez). Haur
Hezkuntzan, hiru esperientzi- eremu orokorretan barne hartutako kontzeptu,
prozedura, trebetasun, jarrera, balore eta arauei buruzko lan bat egitea
proposatzen da. Hona hemen hiru esparruak: Nortasun eta
Autonomia Pertsonala: Haurrek beren buruari buruz
pixkanaka bereganatzen duten eta haurrei norberaren irudia osatzen eta
norberaren posibilitateak eta mugak egiaztatzen laguntzen dien ezagutza osoa
barne hartzen du. Mugimenduzko kontrolean egindako aurrerapenak, ni-aren nozio
hasberriak eta autonomia pertsonalaren handitzeak, beste pertsonekin gehiago
bereizten dituzte. Ingurune
Fisiko eta Soziala : Errealitate fisiko eta
sozialetik lortzen den ezagutza osoa biltzen du. Hots, haurrekin harreman
zuzena duten elementu guztiak: objektuak, pertsonak, animaliak, landareak,
makinak eta abar. Era berean, beren gizarte-taldeekin ezartzen diren harreman
guztiak inplikatzen ditu: familia, eskola, lagunak,…, bertan sortzen diren
egoerak: festak, aldaketa garrantzitsuak eta abar) barne hartzen dituelarik. Komunikazioa
eta Errepresentazioa: Haurra eta ingurunea
finkatzeko baliagarri diren lengoaia
guztiak barne hartzen ditu. Hitzezko, gorputz, plastika, musika eta matematika
lengoaiaz ari gara. Hauen bitartez, hala ezagupenak eta gertakarien arteko
erlazioak nola beraien sentimendu eta bizipenak ezagutu, adierazi eta
errepresentatu ahal izango dituzte, guzti hori jolas eta sorkuntza testuinguru
baten barruan. Esparru
hauek elkarri lotuta daude eta zatiketa honek ez du esan nahi bereiz landu
behar direnik. Hezitzaileentzako laguntza izan nahi du, besterik gabe. III.
INGELESAREN SARRERA GOIZTIARRAREN
PROIEKTUA 1. PROIEKTUAREN JUSTIFIKAZIOA
Egun,
EAEn ingelera irakasteko eskaria gero eta handiagoa da eta ikastetxe askok,
eskari horri erantzuteko, eskura dituzten baliabideekin eta kanpoko
aholkularitza edo laguntza egokirik gabe sartu dute ingelera. Hortaz,
komenigarria da Hezkuntza Sailak arauzko bide bat zabaltzea eta ikastetxe
guztietan epe erdira bermerik handienarekin jardun ahal izateko orientabide
metodologiko egokiak ematea. Azken
hiru ikasturteetan (1996-1999) proiektu esperimental bat burutu da EAEko 13
ikastetxetan. Esperientzia honetan ondorioztatu denez, metodologia egoki bat
erabiliz ikaskuntza aberasgarriak lortzen dira. Beraz, bidezkoa dirudi
eskuratutako esperientzia gainerako ikastetxeei eskaintzea aurrera egiteko
abiapuntu eta gogoeta-puntu gisa baliagarria izan dadin. Hezkuntza
Berriztatzeko Zuzendaritzak gaian espezialistak direnen ideia eta iritzi
kontrastatuetan oinarrituta ingelesa goiz sartzeari buruz ikastetxe guztiei
bidali dien zirkularrean aipatu bezala, gure irakaskuntza elebidunak
hirugarren hizkuntza baten ikaskuntza errazten duela baiezta daiteke, haurrak
ezagutzen dituen hizkuntzen eta hizkuntza berriaren artean transferentzia
positibo bat gertatzen baita. Derrigorrezko Bigarren Hezkuntza amaitzean gure
helburua zera da: ingelesaren ahalik eta ikaskuntza-mailarik handiena lortzea
da, familiako hizkuntza eta eskolan lehentasuna izan duen bigarren hizkuntza
optimizatzea bezalaxe.
Adierazi beharra dago adin honetan hizkuntza berri batekin
esperimentatzeak beste kultura batzuk hobeto ulertzen eta errealitate
desberdinetara hurbiltzen lagunduko diola haurrari. Halaber, joko eta jarduera
motibatzaileen bitartez kode desberdin bat sartzea, estimulu bat izango da
ezagutza‑garapenerako oso onuragarriak izango diren ikasteko estrategiak
garatzeko.
2. HELBURU OROKORRAK Jarraian
hezkuntza-jarduerak ikasleengan sustatu nahi dituen gaitasunak adieraziko
ditugu: 1.
Adin honetako ikasleentzat eskuragarriak eta esanguratsuak izango diren
eta beren ideia, esperientzia, interes eta abarrei lotuta egongo diren
ingelerazko ahozko testu batzuen (errimak, abestiak, ipuinak, deskribapenak,
kontakizunak, aginduak, enkarguak eta abar) mezua ulertzea eta testu horien
kultur balioa aintzat hartzea. 2.
Hitzezko adierazpen-baliabideak eta hitzezkoak ez direnak (seinaleak,
keinuak, begiradak, mimika…) konbinatzea, komunikazio-asmo desberdinak
dituzten mezuak (ikasgela barruan sortzen direnak edota zenbait
komunikabidetan agertzen direnak) interpretatzeko. 3.
Atzerriko hizkuntzako klasearen dinamikan sor daitezkeen ohiko hizkuntz
elkarreraginetan (jasotako mezuen aurrean izandako erreakzioa edo mezuei
emandako erantzuna) aktiboki parte hartzea, arauak (ahoskera, doinua, erritmoa…)
edo komunikaziorako gizarte-arau batzuk (keinuak, baieztapena…) errespetatuz. 4.
Atzerriko hizkuntzarekiko interesa eta jakinmina erakustea eta hizkuntz
erabilerekiko (formala eta informala) jarrera positiboak garatzea. 5. Hizkuntz aniztasuna onartzea eta hizkuntzak eta bere erabilera desberdinak pertsonen artean komunikatzeko beharrari erantzutera zuzenduta daudela konturatzea. 3. HIZKUNTZEN TRATAMENDU INTEGRATUA. ZENBAIT GOGOETA “Eleaniztasunari
buruzko azken ikerketen arabera, bi hizkuntza baino gehiagoren eskurapena
ingurune naturalean nahiz eskola-ingurunean lor daiteke eta ez dakar arazorik
ezagutza- eta hizkuntza‑garapenean.” (Cenoz & Genesse, 1998) Arazorik izanez gero, arrazoiak ez dira haurrak ikasi beharreko hizkuntzen
kopuruan bilatu behar, hizkuntza bakoitza irakatsi eta ikasteko prozesuan egon
daitekeen koherentziarik ezan baizik. Hiru hizkuntzak ez dira ikuspuntu
kontrajarriekin landu behar (ikuspegi gramatikala, funtzionala, zereginen
araberakoa…). Aitzitik, hiru hizkuntzentzat komuna izango den plangintza
orokor bat behar da. Plangintza honetan oinarrituta, komunikazioaren eta
irudikapenaren esparruko kontzeptuzko, prozedurazko eta jarrerazko edukiak
koordinatuko dira. “Hizkuntza
baten eskurapena ez da fenomeno bakan bat, beste hizkuntza batzuen
eskurapenari lotuta dago. Hori dela-eta, eskurapen eleanitzerako jarreren
azterketan oso garrantzitsua da inplikatutako hizkuntza guztiak kontuan
hartzea.” (Cenoz, 2000) “Euskadin,
hezkuntza elebiduneko testuinguruaren barruan, ingeleraren eskurapenak
hirugarren hizkuntza bat eskuratzea dakar. Testuinguru honek, ingeleraren
eskurapenari lotutako alderdiak eta erkidegoko beste hizkuntzen alderdiak
konparatzeko beharra justifikatzen du.” (Cenoz, 2000) Ingelesaren
Sarrera Goiztiarrak, ikastetxe bakoitzaren curriculum-proiektuaren, hots,
hizkuntza bakoitzaren helburu orokorren, planteamendu metodologiko komunaren,
bakoitzari eskaini beharreko denboraren, beteko dituzten espazioen, erabilera-esparruen
eta abarren azterketa eta egokitzapena eskatzen du. “Eleaniztasun goiztiarreko egoera
batean, funtsezkoa da ikastetxeak ziklo bakoitzaren hizkuntz helburu orokorrak
eta berariazkoak ezartzea euskara, gaztelania eta ingelerako. Gainera,
ingurune soziolinguistikoaren, ikastetxearen ezaugarrien eta hizkuntza
bakoitzarekin emandako eskolatze-orduen pisu erlatiboaren arabera, helburuak
desberdinak izango dira kasu bakoitzean. Eleaniztasun goiztiarraren funtsezko
alderdi bat, ikastetxe batzuen aldetik arreta handia jaso duena, hizkuntzen
arteko menpekotasuna bultzatzeko eta ezagutza-mailan eta maila
metalinguistikoan onurak lortzeko beharrezkoa den hiru hizkuntzen
programazioen arteko koordinazioa da.”
(Cenoz, 1998) Adibidez,
Haur Hezkuntzan eta Derrigorrezko Lehen eta Bigarren Hezkuntzan oso
garrantzitsua da ondokoa garbi izatea: “…hizkuntzak, hizkuntza horiekin
ikasten dituztenentzat zentzua duten gauzak egiten direnean eta, aldi berean,
norbaitek gauza horiek egiten irakasten dienean ikasten dira.” (Vila, 1997) Beste
adibide bat, idatzizko eta ahozko testuari ematen zaion tratamendua da.
Ingelera lantzeko, euskararen eta/edo gaztelaniaren kasuan erabilitako
ikuspegi berbera eman behar zaio (ikuspegi psikogenetikoa, metodo fonetikoa
eta abar). 4.
METODOLOGIA 4.1. HEZKUNTZA-ELKARRERAGINAK:
IRAKASLEEN ZEREGINA. Ingelera espezialistaren zeregina. Pertsona
espezialista ikastetxeko klaustroko kidea da eta, beraz, dagokion zikloko
taldean integratuta egon behar du (Haur Hezkuntzako taldean kasu honetan) eta
ikastetxean ezarritako koordinazio-bileretara joan eta parte hartu behar du.
Bilera hauetan, ingeleseko espezialistak besteek bezala lagunduko du zikloaren
dinamika eta funtzionamenduari, ikasgelaren antolamenduari eta ikasleen
ezaugarri eta hezkuntza-beharrei buruzko informazioa, iritziak eta
proposamenak jaso eta ematen. Lerro
bat baino gehiago eta ingelerako bi espezialista edo gehiago dituen
ikastetxearen kasuan, Haur Hezkuntzarako eta Lehen Hezkuntzako lehen ziklorako
irakasle bat eta Lehen Hezkuntzako 2. eta 3. zikloetarako beste bat jartzea
eta irakastorduen barruan irakasleen artean koordinatzeko une eta espazio
egokiak antolatzea gomendatzen da. “Pertsona
bat-hizkuntza bat” abiapuntuan oinarrituta, pertsona espezialistak tresna
gisa erabiliko du ingelera ikasgelaren barruan. Bidezkotzat hartzen da
ingeleraren erabilera eskola barruko
beste espazio eta/edo une batzuetara zabaltzea (patioak, korridoreak eta abar)
eta eztabaidatu beharreko proposamenak eta orientabideak klaustroan egitea.
Honen helburua, ingeleraren erabilera formala ikasgelaz kanpoko beste espazio
batzuetara zabaltzea da, era honetan banakako edo taldeko azalpenak eman ahal
izateko. Dena dela, errealitatea den bezala erakutsi behar da, hau da,
espezialistak euskara eta/edo gaztelania erabili ahal izango du egoerak hala
eskatzen duenean. Nolanahi ere, ikasleekiko, gainerako irakasleekiko,
irakasleak ez diren langileekiko edo gurasoekiko funtzio komunikatibo eta
afektiboari emango zaio lehentasuna beti. Hortaz, haurrek harremanak ezartzeko
eta komunikatzeko hainbat hizkuntza erabiltzen dituen pertsona baten eredua
izango dute aurrean. Zenbaitetan,
ingeleseko espezialista den irakaslea ez da Haur Hezkuntzako espezialista,
bere lanbide-ibilbidea Lehen Hezkuntzako 2. eta 3. zikloko ikasleekin garatu
duelako hain zuzen ere. Hori dela-eta, komeni da zenbait hezkuntza-jarduera
egitea Haur Hezkuntzaren eta Lehen Hezkuntzako lehen zikloaren ezagutza eta
hurbilketa eraginkorragoak izan daitezen. Hortaz, ikasgela barruan eta
ikasgelatik kanpo tutoreen eta espezialisten artean lankidetzan jardutea
proposatzen da. Lehen lankidetza batean, irailean hainbat saiotan beste
irakasle bat egon daiteke ikasgelan Haur Hezkuntzako dinamikan eta hezkuntzako
esku‑hartzean ohitzearren. Horrela, urriaren hasieran ingelerako saioak
hasten direnean (goiz eta arratsaldeko jardunean), ikasturtean burutu
beharreko zeregina zein den garbiago izango du espezialistak. Komeni
da lehen hiruhilekoan tutorea ikasgelan egotea elkarrekin lan egiteko eta
tutorearen, espezialistaren eta ikasleen artean lotura bat sortzeko. Pertsona
espezialistak saioaren ardura izango du baina tutorearen laguntza izango du
ikasgelan. Tutorearen presentzia eta egin beharreko esku-hartzea zikloko
bileretan zehaztu beharko dira. Ingelerako
espezialistak kontuan izan behar du Haur Hezkuntzaren barruan alderdi
afektiboa eta gogobetetze pertsonalaren maila funtsezkoak direla eta, beraz,
haur bakoitzarekin harreman bero eta xeratsua ezarri beharko duela. Harreman
afektibo honi esker, haurrek segurtasuna eta arriskuak hartzeko konfidantza
lortuko dute. Etapa
honen helburua ahozko produkzioa lortu ordez testuinguruaren araberako azalpen
esanguratsu baten bitartez ingelerarekiko giro motibatzailea sortzea dela
kontuan hartuta, ahalegin guztiak egin behar dira benetako ikaskuntza- eta
komunikazio-egoerak eskaintzeko. Era honetan, ikasleek, pixkanaka konfidantza
hartzen dutenean, ahozko ekoizpenarekin hasi ahal izango dira, bortxatu gabe
eta kultur eta hizkuntz ahalmenak errespetatuz eta aintzat hartuz (euskara,
gaztelania, galiziera, arabiera eta abar). Azkenik,
akatsaren tratamenduari dagokionez, adierazi beharra dago akatsak eta
interferentziak ikasteko prozesuaren berezko elementuak direla eta, beraz,
hizkuntza berria barneratzen ari dela erakusten duten seinale naturaltzat
hartu behar direla. Haur Hezkuntzako OCDan adierazi bezala, akatsak
hizkuntzaren eraikuntza aktiborako prozesuaren arrastoak dira eta errepikapen
artifizialen bidez egiten diren berehalako zuzenketak saihestu behar dira,
elkarrizketaren haria eta komunikatzeko gogoa eteten baitituzte. Tutorearen zeregina
Tutoreen
laguntza funtsezkoa da proiektua garatzeko, proiektuaren helburua bera
ingelesa Haur Hezkuntzako etapari dagokion ikastetxe bakoitzaren
curriculumaren barruan integratzea baita. Tutoreak
ingeleseko klasearen aurrean hartzen duen jarrera funtsezkoa da: haurrak saioa
hasteko prestatzen eta animatzen, espezialista ikasgelan sartzen denean
ingelesez agurtzen, jardueretan parte hartzen, bere ikasle-taldearen
aurrerapenen balorazio positiboa egiten eta abar. Halaber, ikasgela
barruko hezkuntza-jarduera tutorearen eta espezialistaren arteko lankidetzaren
emaitza izatea eta jarduera hori elkarrekin praktikan jartzea proposatzen da.
Hori dela‑eta, oso lagungarria izango litzateke etapa honetako
irakasleek ingelesez zertxobait jakitea. 4.2. KLASEAREN GIZA-
ANTOLAMENDUA ETA DENBORA ETA ESPAZIOAREN BANAKETA.
Taldekatzeak
Ikasgelan,
egiten den ekintzaren eta, batez ere, lortu nahi den helburuaren arabera,
taldekatze-mota desberdinak egin daitezke, taldekatze-mota bakoitzak
ikaskuntza-mota bati baitagokio. Hortaz, ikasturtean eta ekintzen plangintza
egitean, ikasleen taldekatze desberdinak hartu behar dira kontuan. Antolamendu
horrek: -Irakaslearen
eta ikasleen arteko elkarreragina eta ikasleen artekoa bultzatu behar du. -Berdinen
arteko lankidetzaren ikaskuntza sustatu behar du. -Ikasleen
autonomia sustatu behar du. -Heterogeneotasun
eta homogeneotasuneko printzipioetan oinarrituta egon behar du (ikasleen
ezaugarrien, irakatsi eta ikasteko jardueren eta ikastetxean eta ikasgelan
eragina duten faktoreen arabera). Hori
guztia dela-eta, jarduera batzuk talde osoak egiteko planteatzen dira (ipuinak
kontatzea, jokoak, dantzak eta abar), beste batzuk talde txikietan edo binaka
egiteko (ipuinak edo horma-irudiak egitea eta abar) eta beste batzuk, azkenik,
banaka egiteko (etxera eramateko lanak eta abar). Saio
bakoitzean, taldeko haur bat “arduraduna” izango da (egun horretan
ikasgelan zeregin hori betetzen duen pertsona berak izan beharko luke). Bere
zereginak pixkanaka gehituko dira ikasturtean: materiala banatzea, taldeak
osatzea eta abar. Espazioaren
banaketa. Jarraian,
ikasgelako espazioaren banaketari buruzko orientabide batzuk emango ditugu: Alde batetik,
ingelerako saioa taldearen ikasgelan egitea gomendatzen da. Horrela helburu
bikoitza lortzen da: haurrak seguru sentitzea (espazioa eta erabiltzeko moduak
ezagutzen dituelako) eta espezialistak haurren inguruneak eskain diezaiokeen
informazioa errazago jasotzea.
Horrez gain,
komenigarria izango litzateke ikasgelaren espazio fisikoan bi eremu bereiztea: -Talde handiko
jardueretarako eremua: ipuinak kontatzea, jolasak, mugimenduzko jarduerak (dantzak
adibidez) eta abar. -Talde txikietan
edo bakarka lan egiteko aldea (Haur Hezkuntzako ikasgela askotan dauden
txokoak aprobetxa daitezke). Halaber,
materiala eta amaitu gabeko lanak gordetzeko espazio bat hartu behar da
kontuan. Egindako lanak
azaltzeko, ikasgelako espazio komunak erabiliko dira, hau da, ingeleraz
egindako lanak euskaraz eta gaztelaniaz egindakoekin batera egongo dira. Ahal den neurrian,
komeni da ingelerako saioetan egindako produkzioak ikasgelatik kanpo ateratzea
(korridoreetara, patiora eta abar) ikasleei komunikabide gisa duen balioa
erakusteko. Denboraren banaketa Arestian esan
bezala eta baliozko beste denbora-banaketa bat egon daitekeela kontuan hartuta,
astero gutxienez hiru saio emango dira, bakoitzak 30 minutuko iraupena izanik.
Tutoreak bere ikasleekin burutzen duen hezkuntza-jarduera errespetatzearren,
saio hauek jolasgaraiaren ondoren edo arratsaldeko lehen saioan ematea
gomendatzen da. Halaber, saioak
30 minutukoak direla ziurtatzeko, saioen artean 5 minutuko tarteak hartzea
proposatzen dugu. Horrela, espezialistari denbora ematen zaio hurrengo
saiorako behar duen materiala jaso, gorde eta prestatzeko. Era berean,
ikastetxe bakoitzaren berariazko ezaugarriak kontuan hartu beharko dira. Izan
ere, ikastetxe gehienetan lerro bat baino gehiago dago eta espezialistak maila
bat baino gehiagotan lan egin behar du. Hortaz, funtsezkoa da espezialistaren
lan-ordutegia Haur Hezkuntzako taldeak, espezialistek eta ikastetxeko
zuzendaritza-taldeak adostea. 4.3.
EDUKIEN ANTOLAMENDUA. Haur Hezkuntzako
etapan burutu nahi den edozein hezkuntza-proiektuk bere garapenerako oinarri
eta abiapuntutzat hartzen duen lan-dinamikak, OCDan hezkuntza-etapa honetarako
kontuan hartzen dituen hiru esperientzia-esparruetako (nortasun eta autonomia
pertsonala, ingurune sozial eta fisikoa eta komunikazioa eta irudikapena)
eduki-mota desberdinen (kontzeptuzkoen, prozedurazkoen eta jarrerazkoen)
tratamendu globala erraztu beharko du. Beraz, ingeleseko
saioetan etapa honetako ikasleentzat esanguratsuak diren jardueren bidez
edukiak eta esparruak konbinatuko dituen ikuspegi batekin lan egitea
proposatzen da. Ikaskuntza
esanguratsuari dagokionez, “Eleaniztasun Proiektua Kueto Eskolan” izeneko
artikuluan ondokoa adierazten da: "...Haur
Hezkuntzako umeen ezaugarri eta gaitasunak hartzen ditugu abiapuntu. Etapa
honen metodologia eraginkorrean integratu nahi dugu egun hizkuntzen
irakaskuntzan erabiltzen den metodologia eginkorra. Adin
honetako haurrentzat hizkuntza bera manipulatu ahal den tresna da,
irakaslearen eginkizuna egoera
egokiak (joku, ipuin, olerki, abesti...) sortzea delarik. Bestalde, egoera
hauek zenbat eta naturalagoak izan, hainbat eta probetxugarriagoak dira,
hizkuntza berez agertzen baita. Egoera
aproposak pentsatu eta sortarazteaz aparte irakaslea hizkuntza eredua da.
Honek bi alde nabarmentzen ditu: hizkuntza bera umeei egokitu behar zaiela
batetik (ongi ahozkatu, doinuera egokia erabili, keinu eta mimikaz baliatu...)
eta, bestetik, eskeintzen duen hizkuntza kalitateak ahalik eta onena izan
behar du. Ez dezagun ahantzi, zenbat eta "input"
gehiago hainbat eta ezagunago egingo zaiela hizkuntza; zenbat eta ezagunago
hainbat eta seguruago sentituko dira umeak; zenbat eta seguruago hainbat eta
errazago barneratuko dituzte ikaskuntza berriak... Ziurtasuna
aipatzerakoan funtsezkoa deritzogun aspektuaz ari gara; izan ere haurrak
seguru senti daitezen beraien ezaugarri nahiz erreferentziak errespetatu eta,
are gehiago, zaindu egiten ditugu.” (Cardona & Iturgaitz, 1999) Halaber,
garrantzitsua da Gironako Unibertsitateko I. Vila irakasleak alderdi berari
buruz egiten duen ekarpena: “Ikasleak
irakaslearekin gizarte-harreman bat ezarri nahi duen heinean soilik egingo du
aurrera hizkuntza menperatzen eta prozedura arbitrarioak “negoziatu” behar
ditu gizarte-harreman bat noiz ezarri nahi duen, noiz amaitu nahi duen, nolako
harremana ezarri nahi duen, errealitatearen zein alderdi eta zein lekutan
partekatu nahi duen eta abar zehazteko. Beste hitzetan esanda, gizarte-trukeak
erregulatzeko eta kontrolatzeko nahia edo beharra hizkuntza berri bat ikasteko
motibazio-iturririk garrantzitsuena da. (…) Oro har, haurrak txikiak direnez
gero jolas moduan ematen zaien edozein egoeraren aurrean moldeagarriak direla
pentsatzen da eta, ondorioz, modu homogeneo batean egin beharreko zeregin
berberak planteatzen zaizkie (leku eta aldi berean). Dena den, hezkuntza-praktikak
hori horrela ez dela eta haur guztiek zeregin berarekin gogobetetze-maila bera
lortzen ez dutela erakutsi du. Aitzitik, ikaslearentzat zentzua izango duen
praktika motibatzaile batek, haurrek hizkuntza berri bat ikasteko proposatzen
zaien zeregin-motaren aurrean dituzten interes, jarrera eta ezagutzen
aniztasunetik abiatu behar du. (…) Joko
batzuetan hizkuntza objektu soiltzat hartzen da, proposatutako zereginean
inolako garrantzirik ez duena. Horrela, mintzatzea edo entzutea jarduera
soilak besterik ez dira, ez dute erreferentzia instrumentalik. (…) Luzera
begira, jarduera hauek nekez izango dute zentzua ikasleentzat eta, beraz,
nekez izango dira hizkuntza berria irakatsi eta ikasteko testuinguru egokirik. (…)
Asmoa, hizkuntza berriak bere menperatze-maila zeregin baten burutzapenarekin
zuzenean lotuta dagoen neurrian zentzua izatea da. Hori dela-eta, zereginak
modu dibertsifikatu batean aurkeztu behar dira, era honetan ikasle bakoitzak
bere ikaskuntzaren oinarriak jarriko dituen laguntza pedagogikoa jaso ahal
izan dezan.” (I.Vila, 1996) 4.4. SEKUENTZIA DIDAKTIKOAK Unitateetan
antolatutako hainbat sekuentzia didaktiko planteatzen dira, bakoitza ipuin
baten inguruan garatzeko. Unitate bakoitzean 8-10 saio egingo dira eta saio
bakoitzak egitura egonkorra izango du ikasleek erreferentzia zehatzak izan
ditzaten. Erreferentziak funtsezkoak dira, segurtasuna ematen duten alderdiak
baitira. Kasu honetan, haurrak hizkuntza eta irakasle berri baten aurrean
egongo dira eta, horrexegatik, saio bakoitzaren egitura berbera izatea
lagungarria izango da kokatzeko. Egitura hau modu malgu batean aplikatu eta
ikasgelako egoera zehatzera (ikasle-mota, ikasturtearen unea, eskuratutako
esperientzia, irakatsi eta ikasteko prozesuko estiloak eta abar) moldatu edo
egokitu beharko da. Hortaz, espezialista bakoitzak, etapako irakasle-taldearekin
batera, proposatzen diren sekuentzia didaktikoak nola eta noiz egin erabaki
beharko du. Saio bakoitzak
ondoko faseak ditu:
1. fasea: agurrak
2. fasea: abestien eta errimen berrikuspena
3. fasea: jarduera nagusia
4. fasea: abesti edo errima berriak
5. fasea: agurra Oso lagungarria
da saioa hasi aurretik –bai eta espezialista ikasgelan sartu aurretik ere–
haurrak biribilean eserita egotea. 1. fasea: agurrak.
Saioa hasteko, ingelerako espezialistak ikasgelako ikasleak agurtzen ditu.
Egoera hau ahalik eta errealena izango da eta, beraz, agurra denei egingo die,
ez bakarka. Gainera, komenigarria da beti formula bera erabiltzea eta taldeak
ongi ezagutzen duenean aldatzea. Fase honetan izendatuko da saioko arduraduna. Ondoren, egun
horretan ikasgelan dauden berriak aipatuko dira: data, urtebetetzeak, nor
falta den, eguraldia eta abar. Komenigarria izango litzateke alderdi hau
taldeko tutorearekin adostea errepikapenak saihesteko. Jarraian, saioaren
barruan egin beharreko jarduerak aurkeztuko zaizkie haurrei. 2. fasea: abestien eta errimen berrikuspena. Bigarren
fase honetan, saioa girotzeko, lehenago landutako abesti edo errimak
gogoraraziko dira. Hau modu progresibo eta sistematiko batean egingo da. 3. fasea: jarduera nagusia. Hauxe da saioaren zatirik garrantzitsuena, bertan egiten da jarduera
nagusia. Jarduera hauek, oro har, ipuin bat irakurtzea, joko berriak,
produkzio artistikoak, antzezpenak eta abar izango dira. 4. fasea: abesti eta errima berriak. Jarduera
nagusia amaitu ondoren, lantzen ari diren ipuinari lotutako errima edo abesti
bat sartuko da. Ezaguna denean, saioaren bigarren fasean erabiliko da. 5. fasea: agurra.
Saioa hasi bezala amaituko da, hau da, haurrak biribilean eserita. Horretarako,
agurra eta saio baten eta bestearen arteko lotura erraztuko dituen joko, keinu
edo abesti bat erabiliko da. 4.5. MATERIAL ETA BALIABIDE
DIDAKTIKOAK Erabiliko dugun
materiala Haur Hezkuntzan erabili ohi dena izango da. Hiru kategoriatan
sailkatu ditugu: -Merkatuan
eskuragarri dagoen berariazko materiala: ipuinak, audio- eta bideo-zintak,
egutegiak, posterrak eta abar. -Irakasle
espezialistek sortutako materiala: siluetak, kartelak, txapak... -Baliabide
didaktikoak: magnetoskopioa, telebista, irrati-kaseta, ordenadorea,
errotulagailuak, guraizeak, kola, puzzleak, eraikuntzak eta abar. 5.
EBALUAZIOA
Haur
Hezkuntzako OCDak dioen bezala: "ebaluaketa hezkuntz prozesuaren
zati da, eta bere helburu nagusia prozesu hori irakaskuntzarekin batera
hobetzea da". Ebaluazioa zuzen egiteko, alde batetik jarraia izan behar du, hau da,
prozesu osoan egin behar da; bestetik, integratua izan behar du prozesuan
inplikatuta dauden pertsona eta faktore guztiek parte har dezaten eta guztiak
kontuan har daitezen. Halaber,
banakakoa izan behar du (pertsona baten, taldearen edo ikastetxearen
ebaluazioa).
Gure jarduera-eremuaren barruan –Haur Hezkuntzan ingelesa goiz
sartzea–, komenigarria izango litzateke zein alderdi ebaluatu behar ditugun,
ebaluazioa nola egin beharko litzatekeen, nork egin beharko lukeen eta noiz
egin daitekeen argitzea. 5.1. EBALUAZIO-ESPARRUAK
Ikastetxea ZER: ingelera goiz sartzea Ikastetxearen Curriculum-Proiektuan garbi islatuta dagoen ikustea, eskola-komunitateko kideek sarrera goiztiar honetan duten parte-hartzea baloratzea, ikastetxearen kudeaketa, irakasleek ingeleseko espezialistekin daramaten antolamendua eta koordinazioa eta sarrera goiztiar horretarako denboren eta espazioen egokitzapena (ordutegiak, ikasgelen eta baliabide didaktikoen erabilera eta abar) aztertzea eta, azkenik, hasieran proposatutako helburu orokorrak lortu ahal izan diren ikustea. NOLA:
arestian aipatutako gaiak aztertzeko eta hobetu daitezkeen alderdiak aldatzeko
erabakiak hartzeko egin beharreko bileren bitartez. NORK:
eskola-komunitateak berak, parte hartzeko hainbat organoren bitartez (gure
kasuan, irakasleen klaustroa, ingelerako irakasleak zuzendaritza-taldearekin
batera, zikloko eta/edo etapako taldeak eta abar). NOIZ:
bilerak aldizkakoak (hiruhilabetero edo hilabetero) izan daitezke, ikastetxe
bakoitzaren beharren arabera. Irakaskuntza-praktika ZER:
proposatutako helburuen eta aukeratutako ikaskuntza-edukien zehaztasuna
aztertzea, programatzen diren irakatsi eta ikasteko egoerei eta jarduerei
buruz gogoeta egitea eta proposatutako ildo metodologikoarekin bat datozen
ikustea, ikasgelako giroa eta harremanak haurren ongizate eta garapen
integralerako mesedegarriak diren behatzea eta giro horrek taldeko
elkarreraginak eta haurren autonomia eta sozializazioaren garapena bultzatzen
dituen ikustea eta, azkenik, espazioaren antolamenduari, ikasleen taldekatzeei
eta ikasgela barruko giza baliabideen eta baliabide materialen egokitzapenari
buruz gogoeta egitea. NOLA:
aurreko kasuan bezala, arestian aipatutako gaiak aztertzeko eta hobetu
daitezkeen alderdiak aldatzeko erabakiak hartzeko egin beharreko bileren
bitartez. Saio eta/edo lan-unitate bakoitzaren ebaluazio sistematiko bat egin
daiteke eta, horretarako, saioei dagozkien ekintza guztiak deskribatzen
dituzten fitxetan erantsitako taulak erabiltzen dira (ikus I eta II.
ERANSKINAK). Taula hauetan denborei, proposamen didaktikoei, erabilitako
materialei, egindako aldaketei eta hurrengo ikasturteetarako baliagarriak izan
daitezkeen bestelako ekarpenei buruzko iruzkinak idatz daitezke. NORK: ikastetxe bereko ingelerako irakasle espezialistek, alde batetik Haur Hezkuntzako taldearekin eta, bestetik, beste ikastetxe batzuetako ingelerako espezialistekin, iritziak eta esperientziak kontrastatzeko. Haur Hezkuntzako OCDak dioen bezala: "Irakas-iharduna ebaluatzeak
irakaslea bera gogoeta-gai bihurtzea esan nahi du. Hezitzailea da
irakaskuntza-ikaskuntza prozesuak zuzendu eta antolatzen dituena eta
informazioa iturririk zuzenena duena. Bera da, beraz, hizkuntza sistema eusten
duten zutabeetako bat, eta bere iharduna ebaluatzea oso garrantzitsua da, hori
bait da irakaslegoaren hobekuntza lortzeko bide bakarra.” NOIZ:
ikastetxeko etapako bilerak eta ikasturtearen barruan dagozkien PATetan
hamabostero egingo diren mintegiko bilerak egiten direnean. Ikasleak ZER: hasierako fase batean haur bakoitzaren historia pertsonalaren alderdi garrantzitsuak ebaluatuko dira eta berariazko jarduera pedagogiko bat eskatzen duten kasuen aipamen zehatza egingo da |